Cukrzyca ciążowa

Kobieta w ciąży, która dotyka brzucha W podziałach dotyczących cukrzycy wyróżnia się postać występującą wyłącznie w okresie rozwoju płodu w organizmie kobiety. Cukrzyca ciążowa, choć przemijająca, zwiększa ryzyko wystąpienia różnych zaburzeń zarówno u matki, jak i u płodu. Wcześnie wdrożone postępowanie diagnostyczne oraz rozpoczęcie leczenia tej jednostki pozwala złagodzić, a często nawet uniknąć przykrych komplikacji.

Co to jest cukrzyca ciążowa?

Cukrzyca ciążowa to wysoki poziom cukru we krwi, do którego dochodzi podczas ciąży. Dolegliwości zazwyczaj ustępują po porodzie. Aby zdiagnozować cukrzycę ciążową, zaburzenia gospodarki węglowodanowej pojawić się muszą w trakcie rozwoju płodu u kobiety dotychczas zdrowej. W czasie ciąży za patologię wymagającą leczenia uważa się stany takie jak: nieprawidłowa glikemia na czczo, upośledzona tolerancja glukozy oraz sytuacje, w których stężenie glukozy we krwi osiąga poziom pozwalający rozpoznać cukrzycę.

Jakie są symptomy choroby?

Choroba bardzo często nie wywołuje żadnych wyraźnych symptomów - zazwyczaj wykrywana jest dopiero podczas badania przesiewowego w kierunku cukrzycy ciążowej. Niektóre dolegliwości mogą jednak sugerować podwyższenie poziomu cukru we krwi.

Objawy cukrzycy ciążowej - grafika

Jak często doświadczana jest cukrzyca ciążowa?

Według przeprowadzonych w 2014 roku w USA badań, cukrzyca ciążowa pojawia się u około 9% kobiet. Najczęściej schorzenie ma swój początek pomiędzy 24. a 28. tygodniem ciąży, dlatego też to zazwyczaj w tym okresie ginekolodzy zlecają badanie OGTT (doustny test tolerancji glukozy).

Co odpowiada za występowanie cukrzycy ciążowej?

Dotychczas naukowcom nie udało się określić jednoznacznie przyczyn, które wywołują rozwój schorzenia. Zaobserwowano jednak, że w trakcie ciąży istnieje tendencja do zjawiska insulinooporności, czyli zmniejszonej wrażliwości tkanek na insulinę (która obniża poziom glukozy we krwi). Pod uwagę brane są dwa mechanizmy: produkcja przez łożysko hormonów osłabiających działanie wcześniej wymienionej substancji (takich jak progesteron czy kortyzol) oraz fizjologiczna tendencja do insulinooporności, której celem jest zapewnienie prawidłowego dostarczania glukozy do płodu.

Czynniki ryzyka

Do stanów zwiększających ryzyko zachorowania na cukrzycę ciążową zaliczane są m.in.: otyłość matki, zachorowanie na cukrzycę we wcześniejszej ciąży, występowanie u krewnych cukrzycy oraz posiadanie przez kobietę zespołu policystycznych jajników.

Potencjalne komplikacje cukrzycy ciążowej

Cukrzyca ciążowa, mimo że jest przemijająca, może doprowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych. Na rozwój komplikacji narażona jest zarówno matka, jak i nienarodzone dziecko.

Ryzyko dla matki

Cukrzyca ciążowa zwiększa ryzyko wystąpienia stanu przedrzucawkowego, który może skutkować koniecznością wcześniejszego rozwiązania ciąży. W przebiegu schorzenia pojawia się też zwiększona tendencja do występowania zakażeń dróg moczowych. Kobieta, które przebyła cukrzycę ciążową, powinna podlegać regularnej kontroli lekarskiej ze względu na zwiększone ryzyko pojawienia się u niej cukrzycy typu II w przyszłości.

Ryzyko dla dziecka

Reakcją adaptacyjną na zbyt wysokie poziomy glukozy jest wzrost wyrzutu z trzustki insuliny, pojawiający się również u dziecka. Nadmiar tego hormonu, działającego również jako substancja anaboliczna, skutkować może wystąpieniem makrosomii, czyli osiągnięcia przez dziecko masy większej niż 4 kg. Duża masa ciała noworodka skutkować może koniecznością wykonania cięcia cesarskiego ze względu na brak możliwości przejścia dziecka przez kanał rodny matki. Innymi stanami, na których wystąpienie u dziecka ma wpływ cukrzyca ciążowa, są: zespół zaburzeń oddychania, przedłużająca się żółtaczka noworodkowa oraz hipoglikemia poporodowa.

Leczenie cukrzycy ciążowej

W terapii schorzenia początkowo podejmuje się próby wyrównania poziomu glukozy poprzez wdrożenie odpowiedniej diety. Istotne jest, by zasięgnąć przy tym pomocy lekarza: posiłki muszą być zbilansowane pod względem kaloryczności oraz zawartości substancji mineralnych tak, by zapewnić odpowiednie ich ilości w stosunku do potrzeb rozwijającego się dziecka. W razie nieskuteczności postępowania zachowawczego, wdrażana jest farmakoterapia. W przypadku cukrzycy ciążowej polega ona na podskórnym podawaniu preparatów insuliny. Leczenie musi być powiązane z regularną kontrolą (kilkukrotnie każdego dnia) poziomu glukozy we krwi ciężarnej. Zazwyczaj po porodzie zaburzenia gospodarki węglowodanowej ustępują i możliwe jest zaprzestanie przyjmowania insuliny przez matkę.

Źródła:
1. What is Gestational Diabetes? American Diabetes Association. URL: diabetes.org
2. Gestational Diabetes. Wikipedia. URL: en.wikipedia.org
3. Gestational Diabetes. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases. URL: niddk.nih.gov
4. Gestational Diabetes. Diabetes New Zealand. URL: diabetes.org.nz

Jak działa nasz serwis?
Krok 1 - Wybierasz lek
Krok 2 - Wypełniasz formularz medyczny
Krok 3 - Lekarz wystawia receptę
Krok 4 - Dostawa na drugi dzień roboczy
Darmowa dostawa