> Blog > Ogólnie o Zdrowiu
Blog euroClinix Zdrowie i medycyna

Talerz bez złego cholesterolu

Opublikowany w: Ogólnie o Zdrowiu 06 cze, 2012

"Zły" cholesterol, to taki, który występuje w postaci frakcji lipoprotein LDL. Gdy jest go za dużo w naszym organizmie, odkłada się w tętnicach, tworząc blaszki miażdżycowe. W efekcie dochodzi do zwężenia naczyń krwionośnych i zmniejszenia przepływu krwi w tętnicach, co ostatecznie prowadzi do miażdżycy. Natomiast frakcja HDL, czyli tzw. "dobry" cholesterol wywiera korzystny wpływ na zdrowie. Oczyszcza on tkanki z nadmiaru cholesterolu, który wykorzystywany jest do produkcji żółci a następnie wydalany z organizmu.

Wysoki cholesterol można leczyć farmakologicznie, przez przyjmowanie leków zwanych statynami lub stosować leczenie niefarmakologiczne, polegające na zmianie stylu życia i na modyfikacji nawyków żywieniowych. Najważniejsze znaczenie w leczeniu hipercholesterolemii ma odpowiednia dieta.

Które tłuszcze wybierać?

Należy znacznie ograniczyć spożycie nasyconych kwasów tłuszczowych (>10% energii), które zwiększają stężenie miażdżycorodnego cholesterolu LDL. Znajdują się one głównie w wieprzowinie, podrobach, słodyczach, maśle, smalcu, pełnotłustym mleku i jego przetworach. Korzystniej jest więc wybierać chude gatunki mięs, które zawierają znacznie mniej tych kwasów, takie jak: indyk, kurczak bez skóry, chuda wołowina czy cielęcina. Lepszą alternatywą jest przygotowywanie zup na wywarach warzywnych niż mięsnych, ale jeśli trudno zrezygnować nam z tradycyjnych zup "na kościach" to koniecznie trzeba przed gotowaniem zdjąć skórę z mięsa, w której są bardzo duże ilości cholesterolu. Podobnie jeśli chodzi o nabiał. Częściej powinno się sięgać po produkty mleczne z obniżoną zawartością tłuszczu np. odtłuszczone mleko do 1% tłuszczu, chude sery twarogowe, kefir. Do potraw zamiast śmietany zaleca się dodawanie jogurtu naturalnego, który nadaje potrawie dobry smak i odpowiednią konsystencje, a zawiera nawet 5 razy mniej tłuszczu niż śmietana 12%. Chude mięsa i odtłuszczone produkty mleczne są również bogatsze w białko i wapń w porównaniu z ich tłustszymi odpowiednikami. Należy unikać kwasów tłuszczowych typu trans, które wykazują niekorzystne działanie na zdrowie człowieka. Występują one w wyrobach cukierniczych (słodycze) i utwardzonych margarynach. Korzystne działają natomiast wielo- i jednonienasycone kwasy tłuszczowe, które możemy znaleźć w olejach roślinnych i miękkich margarynach, pakowanych w kubkach. Na rynku znajdują się margaryny wzbogacone w fitosterole, które obniżają stężenie cholesterolu LDL. Oleje takie jak min. słonecznikowy, rzepakowy, sojowy i oliwa z oliwek powinniśmy spożywać przez dodanie ich do potraw "na zimno", czyli nie poddając ich obróbce cieplnej np. smażeniu. Bardzo zdrowymi tłuszczami są kwasy tłuszczowe omega-3, które występują głównie w tłustych rybach zwłaszcza w morskich oraz w owocach morza. Tłuste ryby powinno się spożywać przynajmniej 2 razy w tygodniu, ponieważ korzystnie wpływają na serce. Jaja należy ograniczyć do jednej sztuki tygodniowo, ze względu na bardzo dużą ilość cholesterolu zawartą w żółtku.

Co z węglowodanami?

Ważne jest zwiększenie spożywania owoców i warzyw (warzywa 4 porcje, owoce 3 porcje dziennie). Zaopatrzą one organizm w antyoksydanty (witamina C, E i beta-karoten) zapobiegające utlenianiu się cząsteczek LDL i tym samym obniżą ryzyko wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych. Zawarty w nich błonnik reguluje pracę jelit i powoduje obniżenie niekorzystnych frakcji cholesterolu. Można go też znaleźć w pełnoziarnistych produktach zbożowych min. w płatkach owsianych, brązowym ryżu, grubych kaszach, razowym pieczywie oraz w suchych nasionach roślin strączkowych. Te ostatnie są również źródłem białka roślinnego, którego najwięcej znajdziemy w soi. Należy ograniczyć cukry proste znajdujące się min. w białym cukrze, miodzie, dżemach wysokokalorycznych i w słodyczach. Zwiększają one w wątrobie syntezę lipoprotein VLDL, będących źródłem cholesterolu LDL. Ponadto ograniczenie cukrów prostych sprzyja utrzymaniu należnej masy ciała, a w przypadku nadwagi lub otyłości spowoduje jej redukcje.

Jak przygotowywać potrawy?

Wskazane jest gotowanie w wodzie lub na parze, duszenie, pieczenie (najlepiej w folii aluminiowej lub w tzw. rękawie piekarniczym bez użycia dodatkowych ilości tłuszczu). Smażenie jest niewskazane ze względu na dodany tłuszcz, w którym podczas tego procesu mogą wytwarzać się szkodliwe związki chemiczne (min. benzopireny) wykazujące działanie rakotwórcze. Ponadto oleje najlepiej dodawać do potraw "na zimno" niż wykorzystywać je do smażenia, ponieważ wtedy zachowują więcej cennych dla zdrowia wielo- i jednonienasyconych kwasów tłuszczowych. Alternatywą dla tych, którym trudno jest zrezygnować ze smażonych potraw są specjalne patelnie teflonowe, na których można smażyć bez dodatku tłuszczu.

Pamiętaj! Wysoki poziom cholesterolu to większe ryzyko wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych (choroba niedokrwienna serca, miażdżyca, udar mózgu, zawał). Gdy występują u Ciebie nieprawidłowe stężenia cholesterolu, koniecznie zgłoś się do lekarza.



Comments

  • Mariaczwartek, lut 28, 2013

    stosuje diete, ktora znalazlam w interneciewww.wydawnictwo rodzina POKONAJ ALERGIE.jestem alergikiem ale przy okazji zbilam holesterol i wage ciala.

  • No wlasnie!poniedziałek, cze 18, 2012

    Zgadzam sie z Grazyna! Jogurt jest o wiele smaczniejszy w daniach i pasuje do wielu potraw! Ja namawiam na meksykanskie guacamole: avocado ubite na papke, dwie ogromne lyzki jogurtu, sok z polowki cytryny, ubity zabek czosnku, szczypta soli i wymieszac - niebo w gebie :) a na smietanie jest takie ciezkie i tlusto smakuje...

  • Grazynaponiedziałek, cze 11, 2012

    Bardzo ciekawy artykuł. Od lat zmagam się z wysokim cholesterolem i uczę się przygotowywać zdrowsze potrawy. Muszę stwierdzić, że jogurt naturalny w potrawach smakuje mi bardziej od śmietany, ma teś lżejszą i bardziej kremową konsystencje. Pozatym nie wiedziałam, że jajka mają dużo cholesterolu

Dodaj komentarz
  • Imię:*
  • Twój e-mail:
  • Twój komentarz:*
Czytaj dalej
Zobacz kategorie na blogu euroClinix
Więcej
Pięść uderzająca w paczkę papierosów
Naukowcy wpadli na nowy pomysł na to, jak skutecznie zniechęcić ludzi... Czytaj dalej
Witaminy zawarte w owocach
Wbrew teoriom niepoprawnych idealistów, nie wszystkie problemy ze zdrowiem... Czytaj dalej
Destrukcyjny wpływ stresu
Stres to zjawisko trudne do jednoznacznego zaszufladkowania - bo z jednej... Czytaj dalej